راهنماي نصب و راه اندازي دستگاه اعلام حريق مدل ACT تک زون

   توجه: موارد ذیل میبایست قبل از دستگاه مرکزی با دقت مطالعه گردد. دستور العملهای ارائه شده بصورت عمومي است، بطور کلی برای کلیه سیستمهای اعلام حریق قابل استناد نیست. در صورت بروز هرگونه اشتباه و فهم مطالب ذیل در زمان نصب، هیچگونه عذری مبنی بر استناد به جهل مسموع و پذیرفته نبوده در صورت بروز هرگونه خسارت جانی/مالی، این شرکت بعنوان نماینده رسمی شرکت آریاک در تمامی موارد از خود سلب مسئولیت مینماید.

    برنامه و سیاست کلی، تولید و عرضه، سیستمی کارآمد و رو به رشد میباشد و این شرکت بعنوان نماینده رسمی شرکت تولیدکننده حق تغییر در مشخصات فنی محصول را بر اساس صلاح دید خود داشته، تمامی موارد ممکن است بدون اطلاع قبلی تغییر نماید.

توصیه مـهـم :

    وصل کردن اشتباه باطری بدستگاه باعث از بین رفتن و سوختن فیوز باطری گردیده در برخی موارد باعث صدمه کلی به دستگاه میگردد، در این موارد رفع نواقص موجود توسط شرکت انجام میگردد لیکن تمامی هزینه های متصوره با مصرف کننده میباشد.

دستورالعمل طراحی یک سیستم اعلام حریق

    تابلو-پنل مرکزی:

   تابلو-پنل مرکزی میبایست در مکانی که به راحتی قابل مشاهده باشد نصب گردد که این محل میتواند ورودی اصلی ساختمان و عموما جاهایی که در زمان بروز حریق در تیر رس دید ماموران آتش نشانی هستند باشد. اینکه دستگاه مرکزی در محل شلوغ و پر تردد ممکن است مورد دستکاری غیر مجاز قرار گیرد نباید نادیده گرفته شود.

   پیشنهاد این است خود تابلو مرکزی اعلام حریق توسط یک دتکتور دودی (نصب در بالای آن) کنترل شده، یک آژیر نیز از انشعاب اصلی برای آن در نظر گرفته شود.

   آژيرها:

   آژیرهای منصوبه میبایست دارای پلاریته باشند. در صورت استفاده از آژیرهاییکه پلاریزه نیستند احتمال بروز خطای آژیر (SOUNDER FAULT ) محتمل است. رایج ترین آژیرها، آژیرهای الکترونیکی و زنگها هستند که متناسب با ولتاژ خروجی دستگاه مرکزی کار میکنند و الزاما باید کلیه آژیرها یکسان باشند تا صدای آلارم آنها به راحتی قابل شنیدن و کردن باشد.

    توصیه مهم اینکه به هیچ وجه از زنگ یا آژیری که در ساختمان آن از سیستمهای مکانیکی ( مانند موتور، ترانس و..) استفاده نگردد چرا که صدمه دیدن این قسمتها باعث خرابی آژیر گردیده در مواقع خطر، کارآیی نخواهند داشت.

    حداقل شدت صداي آژير 65 دسي بل و يا 5 دسي بل اضافه تر از صداهاي محيط اطراف ( كه بيش از 30 ثانيه ادامه داشته باشد ) در نظر گرفته شود بصورتیکه در تمام جاهای ساختمان به راحتی شنیده شود. برای آسایشگاهها و اشخاص خواب آلود و کلا برای اماکنی که اشخاص ممکن است مشکل شنوایی داشته باشند میبایست حداقل 75 دسی بل باشد.

تابلو مرکزی میبایست دارای حداقل یک خروجی آژیر بوده و حداقل یک وسیله اعلام خطر (آژیر یا زنگ) به آن اتصال داشته باشد.

شستي اعلام حريق :

    این تجهیزات باید در راههای خروجی, علی الخصوص راه پله، پاگردی و دربهای خروج با فاصله حداکثر 30 متر از یکدیگر در ساختمان نصب شده باشند و نصب 140 سانتی متر از سطح زمین، برای شستی الزامی است و باید در محلی نصب گردد که براحتی در دسترس و  قابل مشاهده باشد.

دتكتورهاي دودی :

  • دتکتور دودی فتوالکتریک (اپتیکال).
  • دتکتور دودی یونیزه.

       دتكتورهاي دودی به هیچ وجه در معرض کوران باد نصب نشوند. محل نصب دتکتور عموما به پارامترهای زیادی بستگی دارد و میباست برابر استاندارد BS 5839 يا EN54 برای نصب آنها اقدام شود. وجود بخار، گرد و غبار، مواد شیمیایی، ذرات معلق در هوا مانند دود بر عملکرد دتکتور تاثیر گذار است و باعث آلارم کاذب میگردد که باید نسبت به تمیز و سرویس کردن بموقع آنها همت گماشت.

       از دتكتورهاي يونيزه زمانی استفاده میگردد که احتمال بروز آتش سوزی بدون دود زیاد و از دتکتورهای دودی فتوالکتریک زمانی که دود زیاد و غلیظ محتمل است استفاده میگردد. هیچکدام از این دو مدل نسبت به دیگری برتری و ارجحیت ندارد، تنها تفاوت آنها در جایی است که از آن استفاده میشود. بعنوان مثال در منازل مسکونی، اماکن اداری و ... از دودی فتوالکتریک و در انبارهای مواد شیمیایی از یونیزه بهره گرفته میشود. و از دتکتورهای دوتی فتوالکتریک در زمانیکه دور غلیظ معمولاً در كشف آتش‌هاي بدون دود زياد و دتكتورهاي اپتيكال در كشف آتش‌هاي با دود غليظ مورد استفاده قرار مي گيرند . اگر چه اغلب تنها يك نوع از اين دو توصيه مي‌شود ، اما هيچكدام آنها نسبت به ديگري ارجحيت ندارد . ( در مجتمعهاي مسكوني ، اداري و بيمارستاني نوع يونيزه و انبارهاي مواد PVC از نوع دتكتور اپتيكال استفاده مي شود ) .

 دتكتور هاي حرارت :

       در اماکنی که دتکتور دودی کاربرد عملیاتی ندارند از این دتکتور استفاده میشود، مانند آشپزخانه، اطاقهای ژنراتور و اطاقهای دیگ بخار و بر سه نوع بشرح زیر هستند:

  • دتکتور حرارتی ثابت
  • دتکتور حرارتی افزایش سریع
  • دتکتور حرارتی ترکیبی

        در اماکنی که امکان تغییر ناگهانی درجه دمای محیط وجود دارد که باعث آلارم کذب میشود و در عین حال سرعت عکس العمل و اعلام خطای دتکتور چندان اهمیت ندارم از دتکتور حرارتی ثابت استفاده میشود(مانند آشپزخانه) .در بیشتر اماکنی که امکان تغییر سریع و ناگهانی درجه حرارت محیط در شرایط عادی وجود نداشته و سرعت جوابدهی دتکتور با توجه به شرایط تغییر دما و بروز حریق بیشتر مورد توجه قرار میگیرد از دتکتور حرارتی افزایش سریع استفاده میشود. در صورتیکه دستورالعمهای استاندارد در سالهای اخیر را مورد توجه قرار دهیم در محلهایی که امکان تغییر ناگهانی درجه حرارت محیط وجود نداشته ولی سرعت زمان پاسخگویی دتکتور دارای اهمیت است از دتکتور حرارتی ترکیبی بهره گرفته میشود.

دتكتورهاي حرارت ساده ( ECONOMY HEAT DETECTORS ) :

     دتکتورهای حرارتی ساده با مدار باز عملا از چرخه تولید خارج شده اند. این دتکتور بصورت یک سوییچ حساس به دمای محیط عمل میکند و در سیستمهای اعلام حریق رایج امروزی میبایست با یک مقاومت 470 اهمی در مدار نصب گردد که اصطلاحا به مقاومت انتهای خط معروف است.

باطريها :

       در سیستمهای اعلام حریق امروزی میبایست از دو عدد باطری 12 ولت خشک بصورت سری که نهایتا ولتاژ 24 ولت را به مدار تزریق نمایند استفاده شود. در صورتیکه باطریها دشارژ (تخلیه باشند) شده باشند یا بهرصورت در مدار وصل نباشند، چراغ فالت یا خطای تابلو مرکزی روشن میشود ( POWER SUPPLY FAULT ) . دستگاههای تابلو مرکزی مجهز به کنترل وضعیت سلامت باطریها هستند و بطور کلی وضعیت باطری را در صورت خالی بودن یا فاسد شدن که باعث بروز خطا میشود هستند.

     چنانچه باطريها متصل نبوده و يا خالي باشند ، نشانگر اشكال تغذيه ( POWER SUPPLY FAULT ) روشن مي‌شود . اين سري دستگاهها داراي مدار بسيار مجهز براي كنترل وضعيت باطريها مي‌باشند كه به جاي كنترل جريان شارژ باطري ، در واقع وضعيت كلي باطريها را مشخص مي‌كنند . در نتيجه يك باطري خالي و يا با سلول فاسد باعث روشن شدن نشانگر اشكال تغذيه مي شود (برق يا باطري ) .

 كابلها و اتصال تجهيزات :

     کابل کشی دتکتور و آژیر در سیستم اعلام حریق باید مطابق با استاندارد EN-54 انجام شود. بعد از اتمام عملیات کابل کشی، مقاومت انتهای خط (کد رمز رنگ: آبی، خاکستری، قرمز، طلایی) که از ملزومات داخل  دستگاه مرکزی هستند باید به آخرین آژیر در سیستم اتصال یابد تا مسیر بسته خط تکمیل شود.

      دتکتورها بر اساس کروم بندی ( تقسیم محلهای ساختمان) به صورتیکه حداکثر 20 دستگاه دتکتور ( دودی، حرارتی، شستی) در هر زون قرار گیرد نصب میگردند و در هر زون امکان اتصال هر تعداد شستی وجود دارد.

     توجه: به هیچ وجه از مدار دتکتورها انشعاب گرفته نشود چرا که تجهیزات منصوبه، کنترل نشده و در صورت بروز حریق این قسمت از مدار قطعی و فالت را اعلام نمی کند.

آزمايش كابلها :

 بهترین وسیله جهت تست و آزمایش کابل، یک اهم متر یا مولتی متر دقیق با کیفیت است که كابلها را بايستي توسط اهم متر يا مولتي‌متر با كيفيت خوب امتحان كرد . زمانی که کابلها با این وسیله تست میشوند بهیچ وجه نباید دتکتورها، آژیرها و علی الخصوص خود تابلو مرکزی به کابل سیستم اتصال داشته باشد، برای اینکه ولتاژ تست که عموما 500 ولت میباشد باعث خرابی و صدمه به سیستم و نهایتا این تجهیزات خواهد شد.

آزمايش مركز كنترل :

      بهتر است مرکز کنترل قبل از اتصال به سیستم آزمایش شود، در بدو امر از اتصال مقاومت انتهای خط در ترمینالهای تابلو اطمینان حاصل شود سپس دو عدد باطري 12 ولت 4/5 آمپرساعت (ترجیحا 7/2 آمپرساعت) را باهم سری کرده تا ولتاژ 24 ولت داشته باشیم، سپس سیم خروجی + و - باطریها را به برد اصلی تابلو با استفاده از ترمینالهای مربوطه وصل میکنیم. معمولا سيم رنگ قرمز مثبت و سيم رنگ سياه منفي است .

      در این حالت چراغ نمایش دهنده فالت تغذیه (POWER SUPPLY FAULT ) روشن میشود و بازر داخلی تابلو بصدا در میآید (در این قسمت اتصال اشتباه سرسیم باطریها باعث سوختن فیوز باطری گردیده احتمال صدمه به دستگاه وجود دارد)، سپس ورودی برق220 ولت به دستگاه وصل شود ( با رعایت موارد ایمنی). در این حالت چراغ MAINS ON روشن میگردد. چنانچه باطریها کاملا شارژ باشند نشانگر فالت و خطای تغذیه خاموش خواهد شد بازر داخلی تابلو نیز خاموش میشود. در صورتیکه باطریها معیوب بوده یا کاملا شارژ نباشند، چراغ فالت تغذیه کماکان روشن باقی می ماند. بهترین حالت استفاده از باطریهای سالم و کاملا شارژ شده است.

سوئيچ حالت NORMAL :

    در این حالت فقط چراغ MAINS ON  روشن شده آژیرها خاموش و بیصدا می ما نند و تکمهای روی کیبورد تابلو غیر فعال هستند.

سوئيچ حالت ARM CONTROLS:

    در این حالت تکمه های کیبورد روی تابلو فعال شده و اپراتور میتواند از آنها استفاده نماید و اینجا چرخاندن سوییچ هیچ تاثیر دیگری در تابلو نخواهد داشت.

      با فشردن تکمه RESET / RESOUND TEST ZONE LAMPS چراغهاي FIRE و FAULT روشن شده، بازر داخلی تابلو فعال شده به صدا در میآید.در اینحالت چراغهاي BATTERY / POWER SUPPLY FAULT و SOUNDER FAULT خاموش باقی می مانند.

تست عملکرد مدار نمايشگر وضعيت تغذيه :

      ولتاژ 220 ولت را از تابلو قطع نمایید، چند لحظه بعد چراغ POWER SUPPLY FAULT فعال و روشن میشود. در اینحالت چراغ MAINS ON خاموش شده و بازر داخلی تابلو فعال میشود، فشردن تکمه SILENCE FAULT SOUNDERS باعث خاموشی بازر داخلی و همزمان روشن ماندن چراغ POWER SUPPLY FAULT میگردد. چانچه مجددا برق 220 ولت به تابلو وصل شود سیستم بعد از چند ثانیه به حالت عادی و نرمال باز میگردد. چنانچه باطریها قطع شوند بعد از چند ثانیه چراغ POWER SUPPLY FAULT روشن شده،  بازر داخلی فعال میگردد. چنانچه مجددا باطریها وصل گردند بعد از گذشت چند ثانیه دستگاه بحالت عادی و نرمال بازگشته بازر داخلی تابلو خاموش میشود. در این حالت فقط چراغ MAINS ON با رنگ سبز روشن میشود.

نکته مهم:

  • آزمایشات فوق میباید صرفا با باطری سالم و شارژ شده انجام شوند، استفاده از باطری دشارژ و ا مرغوب باعث بروز اشکال در سیستم میشوند.
  • در صورت استفاده از باطری سالم ولی دشارژ، چراغ خطای تغذیه تابلو تا زمانی که باطری به اندازه کافش شارژ نباشد روشن و فعال باقی می ماند.